Gender Equality

چرا مقوله برابری جنسیتی به ویژه در زمان بحران مهم است

بوسوتروت سیلوی

Bossoutrot Sylvie

در تاریخ اخیر، ما به پیشرفت‌های فراوانی در زمینه برابری جنسیتی دست یافته‌ایم، اما هنوز راه درازی برای رسیدن به صدا، مشارکت و مواهب برابر برای  زنان در پیش است.

اکنون که پندمی ویروس کرونا در حال ویران کردن جهان است این فاصله حتی بیشتر هم هست، همانطور که زمانهایی بحران بزرگ اغلب زنان را در خط مقدم قرار می‌دهد. زنان در نقش‌های کلیدی مانند پرستاری، مددکاری اجتماعی و مراقبت‌کننده مسلط بر اوضاع هستند. آنها به عنوان پزشک، داوطلب، رهبران جوامع و پیشروان سیاسی نیز کار انجام می‌دهند که تصمیم‌های حیاتی می‌گیرند درباره اینکه چگونه باید به مسائل بهداشت عمومی، اجتماعی و اثرات اقتصادی این بحران پرداخته شود. مشارکت زنان برای موفقیت ما در برابر این خطر جهانی مشترک حیاتی خواهد بود. نخست بگذارید به این پیشرفت‌ها تا این جای کار اعتراف کنیم…

امروزه ما معمولاً حق رای زنان را مسئله‌ای مسلم تلقی می‌کنیم. اما-به استثنای چند کشور پیشتاز مانند نیوزلند، استرالیا و فنلاند- حق رای و شرکت در انتخابات تنها پس از جنگ جهانی اول به واقعیت پیوست. سرانجام، حق رای برای زنان در قالب قانون بین‌المللی در سال ۱۹۴۸ به دست کمیسیون سازمان ملل متحد در خصوص حقوق بشر معرفی شد.

زنان از این امتیاز نیز استفاده کردند تا از موقعیت‌های افزایش یافته برای خدمت به عنوان رهبران بهره ببرند. در سال ۲۰۱۹، زنان یک کرسی از چهار کرسی قانون‌گذاری در سراسر جهان یعنی بیش از دو برابر این تعداد در سال ۱۹۹۵ را از آن خود کردند. جایگاه مدیریتی نیز نسبت به بیست سال پیش دو برابر افزایش یافته است، با این حال تا رسیدن به برابری همچنان راه درازی پیش روی ماست.

با بازنمایی بزرگ‌تر نتایج بهتری به دست می‌آید. با نگاه به آموزش، جهان پیشرفت‌های چشمگیری را در زمینه کاهش شکاف‌های میان دختران و پسران در سراسر مناطق مهمی مانند نرخ ثبت‌نام و با سوادی به خود دیده است.

 در زمینه سلامت، مادران کمتری هنگام زایمان جان خود را از دست می‌دهند و افزایش چشمگیری در امید به زندگی حاصل شده است. با استثناهای کمی، امروزه زنان در تقریباً هر کشوری بیش از مردان زنده می‌مانند.

در قالب مشارکت کاری، زنان بیشتری در کشورها با هر سطح درآمدی درگیر فعالیت‌های اقتصادی فراتر از کار غیرخانگی در خانه می‌شوند.

در سراسر جهان، اصلاحات ملی بسیاری در سالهای اخیر تصویب شده‌اند تا وضعیت زنان را در محل کار ، ازدواج و به ویژه حمایت آنها در برابر خشونت بهبود بخشند.

اما همچنان راه درازی در پیش داریم…

به رغم این پیشرفت‌های معنادار، شکاف‌های جنسیتی مهمی باقی می‌مانند. این شکاف‌ها در مقیاس کشور به کشور تفاوت می‌کند و شکل‌های گوناگونی – از خشونت فیزیکی و محرومیت از موقعیت‌های برابر در کار و زندگی سیاسی- به خود می‌گیرد.

سازمان بهداشت جهانی WHO تخمین می‌زند که یک زن از هر سه زن در جهان در طول زندگی‌اش خشونت را تجربه خواهد کرد. متاسفانه ریسک در معرض خشونت قرار گرفتن در زمانهای اضطراب‌آلود مانند شیوع ویروس کرونا افزایش می‌یابد. دوبراوکا سیمونوویک Dubravka Simonovic گزارشگر ویژه سازمان ملل متحد هشدار داد که احتمال نرخ گسترده خشونت خانگی افزایش خواهد یافت.

نابرابری جنسیتی در فرصت‌های نابرابر برای مشارکت کامل در زندگی اقتصادی شکل می‌گیرد. بخش زنان سازمان ملل دریافت که زنان احتمال کمتری دارد که نسبت به مردان در بازار کار مشارکت داشته باشند و احتمال بیشتری دارد که بدون شغل باشند.

به زنان دستمزد کمتری نسبت به مردان داده می‌شود، در هر دلار دریافتی ۷۷ سنت کمتر از مردان دریافت می‌کنند، و مسئولیت نامتناسبی برای نگهداری و کار خانگی بدون دستمزد ( انجام ۷۶% از مجموع ساعات کار مراقبتی جهان ) را تحمل می‌کنند. در واقع اگر کار بدون دستمزد زنان به صورت ارزش پولی سنجیده شود، یک مطالعه از شش کشور حاکی از آن است که کار آنها معادل چیزی حدود ۱۰ تا ۳۹ درصد تولید ناخالص داخلی را تشکیل می‌دهد.

این شکاف‌های موقعیتی حاکی از آن است که زنان می‌توانند به گونه‌ای نامتناسب تحت تاثیر پندمی ویروس کرونا قرار گیرند. زنان سهم بیشتری در کار مراقبت‌های اجتماعی و بهداشتی در سراسر جهان دارند: ۷۰% در ۱۰۴ کشور.  تحلیل اولیه از بانک جهانی نشان می‌دهد که آنهایی که در نقش مراقبتی ظاهر می‌شوند هم می‌توانند خود را مواجه با فشار فزاینده‌ای ببینند، چرا که با بسته شدن مدارس حتی بیش از پیش خودشان را در گیرودار مدیریت کارهای خانه‌محور، تدریس فرزندان در خانه، مراقبت از کودکان و کارهای خانه‌داری می‌یابند.

نابرابری در دسترسی نیز نگرانی کلیدی‌ای است. به طور جهانی برآورد می‌شود حدود ۴۰% از زنان در مشاغل استخدامی دسترسی کمی به حفاظت اجتماعی دارند.

برای زنان نسبت به مردان احتمال پایین‌تری وجود دارد تا دسترسی به سازمان‌های مالی داشته باشند تا برای خود حساب بانکی باز کنند. اگرچه بنگاه‌های اقتصادی که زنان صاحب آنها هستند بیش از ۳۰%  تجارت‌های ثبت شده در سراسر جهان را نشان ‌می‌دهد، تنها ده درصد از زنان کارآفرین سرمایه لازم برای گسترش تجارت‌شان را دارند.

این شکاف‌های جنسیتی جامعه را در معرض هزینه‌ای واقعی قرار می‌دهد…

همانطور که بخش زنان، تجارت و قانون بانک جهانی در سال ۲۰۲۰ خاطرنشان می‌نماید: “برابری فرصت به مثابه اقتصاد خوب است.” در واقع، برآورد می‌شود که مشارکت آهسته زنان در استخدام و کارآفرینی برای جهان چیزی در حدود ۱۵% تولید ناخالص داخلی هزینه‌ برمی‌دارد.

با در نظر گرفتن سناریوی “پتانسیل کامل” که در آن زنان شرکت‌کننده در اقتصاد برابر با مردان هستند، مک‌کینزی نتیجه‌گیری می‌کند که این شرایط ۲۸ تریلیون دلار (۲۶%) به تولید ناخالص داخلی جهانی سالانه تا سال ۲۰۲۵ در مقایسه با شرایط عادی برای تجارت‌ها می‌افزاید.

اما هنگامی که به دختران اجازه می‌دهند که رویا داشته باشند و پتانسیل‌های خود را درک کنند، بهتر است سکوت کنیم…

به نقل از فعال و رمان‌نویس آمریکایی اوایل قرن بیستم زابل یسایان Zabel Yesayan : “زنان برای خوشنود کردن به این جهان نیامده‌اند. بلکه به دنیا آمده‌اند تا توانایی‌های جسمی، اخلاقی و روانی خود را گسترش دهند.”

در طول تاریخ، زنان بسیاری در راه خودشناسی گام برداشته‌اند که جامعه ما نیز از آن سود برده است. برخی از آنها مشهور بودند، برخی نه، اما همه آنها در پیشرفت جهان مشارکت داشتند، خواه با ارتقا حقوق بشر و صلح، پیش رفتن در راه دانش، خواه خدمت در خطوط مقدم تا زندگی بشر و سلامتی عمومی را حفظ نمایند.

بگذارید تنها از عده کمی از آنها ستایش کنیم.

ماری کوری نخستین زن برنده جایزه نوبل ( آنهم دوبار !) بود- در فیزیک در سال ۱۹۰۳ برای کار برروی مواد رادیواکتیو، و دوباره در شیمی در سال ۱۹۱۱ برای مطالعه‌اش درباره عناصر پلونیوم و رادیوم.

نخستین زن چینی برنده جایزه نوبل، تو یویو Tu Youyou، در سال ۲۰۱۵ در فیزیولوژی و پزشکی برای کشف درمان پیشرفته مالاریا جایزه‌اش را دریافت کرد، که از آن زمان تا کنون جان میلیونها نفر را نجات داده است.

کاترین هنان Katirine Hannan در پاسخ به درخواست صلیب سرخ برای پرستار، همزمان با ورود ایالات متحده به جنگ جهانی اول و آغاز همه‌گیری آنفلونزای اسپانیایی نخست در میان ارتشی‌ها و سرانجام همه جهان داوطلب پرستاری شد. او به سرعت مدارج ترقی را پیمود و سرپرستار و کمی بعد هم سرپرست سرکشی به صد پرستارشد.

مادر ترزا در سال ۱۹۷۹ به خاطر کارهای بشردوستانه و خستگی‌ناپذیرش برای فقرا و دردمندان کلکته برنده جایزه صلح نوبل شد. افزون بر این، امروزه زنان کمک می‌کنند تا با ویروس کرونا مبارزه شود: در ۷ مارس، مقامات چینی ۲۰ کارمند زن بخش پزشکی را به خاطر نقش قهرمانانه و برجسته‌شان برای پیروزی کشور علیه شیوع کرونا شناسایی کردند.

کارولینا الیوت Carolina Elliott زنی محلی از شارلوت کارولینای شمالی در ایالات متحده برای پزشکان و پرستارانی که خسته از شیفت‌های توان‌فرسای ۱۲ ساعته بودند غذا می‌آورد چرا که به گفته او: “هنگامی که آن گونه در بیمارستان سرتان گرم کار است زمانی ندارید که به غذا فکر کنید.”

شهبا لاکسمی Shahba Luxmi یکی از پزشکانی است که در پاکستان در کارزار مبارزه با ویروس کرونا می‌جنگد. او بخش ایزوله مخصوص بیماران کرونا را در بیمارستان کراچی می‌گرداند، که روزانه ۵۰۰ بیمار دریافت می‌کند. او بازگو می‌کند: “من تقریباً تمام ساعت شبانه‌روز کار می‌کنم. تنها چند ساعت می‌خوابم و تازه حتی در آن مدت هم به بیمارستان می‌اندیشم.”

ما بسیاری از زنان قهرمان خاموش و ناشناسی را نیز در سراسر جهان می‌ستاییم که مراقب شمار فزاینده افراد بیمار هستند و به یاری آسیب‌پذیرانی می‌شتابند که تحت تاثیر پندمی حال حاضر هستند.

به رغم فشارهای افزوده شده، بحران‌ها موقعیتی را فراهم می‌آورد تا برابری جنسیتی بهبود یابد.

متاسفانه، احتمالاً حین پندمی کرونا و پس‌آیندهای آن شاهد عقب‌نشینی در برابری جنسیتی هم خواهیم بود. بنیاد اروپایی برابری جنسیتی تصریح کرده است که بسته شدن یا نیمه بسته شدن بیزنس‌ها می‌تواند اثری شدید بر روی تخصص‌هایی داشته باشد که تحت کنترل زنان است ( مهمانداران هواپیما، آرایشگران و گردانندگان تورهای گردشگری) و کارمندان مراقبتی بدون حقوق پیوسته رو به افزایش خواهند بود.

در شفاف‌سازی اثرات جنسیتی ویروس کرونا، دفتر سازمان ملل در خصوص حقوق بشر اعلام کرده است که سنجش‌های مورد هدف قرارگرفته برای پرداختن به اثرات نامناسب این بحران بر روی زنان و دختران مورد نیاز است.

بحران ویروس کرونا فشار بی‌سابقه‌ای را بر روی دولت‌ها، سازمانها و انجمن‌های توسعه‌ای قرار داده است. در حالی که ما مصرانه می‌کوشیم تا پاسخ دهیم، نباید بینش جهانی‌مان را برای دستیابی به برابری جنسیتی از دست بدهیم. به جای آن، باید آن را به بخشی از تلاش کلی برای عهده برآمدن چالش‌های بی‌سابقه و نیرومند شدن پس از آن تبدیل نماییم.

مترجم ثریا مرعشی

مترجم ثریا مرعشی

لینک مقاله